09-03-2026, Ω/13:10΄
ΑΝ ΤΟ ΙΡΑΝ ΧΤΥΠΗΣΕΙ ΤΙΣ ΜΟΝΑΔΕΣ ΑΦΑΛΑΤΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΣΤΗ ΣΑΟΥΔΙΚΗ ΑΡΑΒΙΑ, ΘΑ ΥΠΑΡΧΕΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΔΡΟΔΟΤΗΣΗΣ ΣΤΗ Σ. ΑΡΑΒΙΑ ΚΑΙ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΤΟΥ ΚΟΛΠΟΥ. ΑΥΤΟ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΣΤΑ ΠΕΤΡΟΔΟΛΑΡΙΑ ΚΙ ΕΤΣΙ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΩΝ ΗΠΑ
ΑΥΤΟΣ ΕΙΝΑΙ ΕΝΑΣ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΟΠΟΙΟΥΣ ΤΟ ΙΡΑΝ ΕΒΑΛΛΕ ΚΑΤΑ ΑΥΤΩΝ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ
Από 450 στρατηγικά ευάλωτες μονάδες αφαλάτωσης, εξαρτάται η υδροδότηση περίπου 100 εκατ. ανθρώπων σε Σ. Αραβία, Κουβέιτ, Μπαχρέιν, Κατάρ, ΗΑΕ και Ομάν
Στη διεθνή συζήτηση για τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή κυριαρχεί το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο. Ωστόσο, σύμφωνα με την ανάλυση, ο πραγματικός στρατηγικός πόρος που μπορεί να καθορίσει την έκβαση της σύγκρουσης δεν είναι η ενέργεια αλλά το πόσιμο νερό. Στην περιοχή του Περσικού Κόλπου, όπου το νερό είναι εξαιρετικά σπάνιο, οι μονάδες αφαλάτωσης αποτελούν κρίσιμη υποδομή για την επιβίωση ολόκληρων κοινωνιών.
Η CIA θεωρεί εδώ και δεκαετίες το νερό «στρατηγικό αγαθό» για τη Μέση Ανατολή. Ήδη από τη δεκαετία του 1980 προειδοποιούσε ότι για πολλές κυβερνήσεις της περιοχής η ασφάλεια της υδροδότησης είναι ακόμη πιο σημαντική από τα έσοδα του πετρελαίου. Παρά τον τεράστιο πλούτο σε υδρογονάνθρακες, τα κράτη του Κόλπου στερούνται φυσικών υδάτινων πόρων. Η λύση βρέθηκε μετά τη δεκαετία του 1970, όταν τα έσοδα από το πετρέλαιο χρηματοδότησαν την κατασκευή εκτεταμένων εγκαταστάσεων αφαλάτωσης.
Σήμερα λειτουργούν περίπου 450 μονάδες αφαλάτωσης στην περιοχή.
Οι χώρες του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου —Σαουδική Αραβία, Κουβέιτ, Μπαχρέιν, Κατάρ, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και Ομάν— εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από αυτές για την υδροδότηση περίπου 100 εκατ. κατοίκων. Σε αρκετές περιπτώσεις, όπως στο Κουβέιτ, στο Κατάρ και στα ΗΑΕ, η εξάρτηση είναι σχεδόν απόλυτη, ενώ και η πρωτεύουσα της Σαουδικής Αραβίας, το Ριάντ, βασίζεται σε μεγάλο βαθμό σε δίκτυα αφαλάτωσης.
Η στρατηγική ευπάθεια αυτών των εγκαταστάσεων είναι προφανής. Οι μονάδες αφαλάτωσης απαιτούν μεγάλες ενεργειακές υποδομές και βρίσκονται συχνά κοντά στις ακτές, καθιστώντας τις εύκολους στόχους για πυραύλους ή drones. Παρότι το διεθνές δίκαιο θεωρητικά προστατεύει τέτοιες εγκαταστάσεις, η πραγματικότητα των πολέμων δείχνει ότι οι κανόνες αυτοί συχνά παραβιάζονται.
Ήδη έχουν εμφανιστεί ενδείξεις αυξημένου κινδύνου. Το Ιράν έχει πλήξει ηλεκτροπαραγωγικό σταθμό στο Φουτζάιρα των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων που τροφοδοτεί μια από τις μεγαλύτερες μονάδες αφαλάτωσης στον κόσμο, ενώ στο Κουβέιτ συντρίμμια από αναχαιτισμένο drone προκάλεσαν πυρκαγιά σε εγκατάσταση αφαλάτωσης.
Η σημασία των υποδομών αυτών φαίνεται καθαρά στην περίπτωση του συγκροτήματος αφαλάτωσης στο Τζουμπάιλ της Σαουδικής Αραβίας. Μέσω ενός συστήματος αγωγών περίπου 500 χλμ, η εγκατάσταση αυτή παρέχει πάνω από το 90% του πόσιμου νερού στο Ριάντ. Σύμφωνα με αμερικανικό διπλωματικό έγγραφο που αποκαλύφθηκε μέσω των Wikileaks, εάν η εγκατάσταση ή οι αγωγοί της καταστραφούν, η πρωτεύουσα θα αναγκαστεί να εκκενωθεί μέσα σε μία εβδομάδα.
Για την Τεχεράνη, η στόχευση τέτοιων «μαλακών στόχων» μπορεί να αποτελεί έναν από τους λίγους τρόπους άσκησης πίεσης απέναντι στη στρατιωτική υπεροχή ΗΠΑ και Ισραήλ. Η στρατηγική της φαίνεται να βασίζεται στην αντοχή στον χρόνο και στην πρόκληση οικονομικού και πολιτικού κόστους στους αντιπάλους της, με επιθέσεις σε ενεργειακές εγκαταστάσεις, αεροδρόμια ή κρίσιμες υποδομές.
Παρότι μια άμεση επίθεση σε μονάδες αφαλάτωσης θα θεωρούνταν μεγάλη κλιμάκωση, ο κίνδυνος παραμένει — είτε μέσω σκόπιμων επιθέσεων είτε από τυχαία πλήγματα.
Η ιστορία της περιοχής δείχνει ότι ακόμη και τα πιο αδιανόητα σενάρια μπορούν να συμβούν: Το 1991, παράδειγμα, οι ιρακινές δυνάμεις του Σ. Χουσεΐν προκάλεσαν τεράστια οικολογική καταστροφή στον Περσικό Κόλπο ανοίγοντας αγωγούς πετρελαίου, σε μια προσπάθεια να απειλήσουν τις εγκαταστάσεις αφαλάτωσης της Σαουδικής Αραβίας.
Σε μια περιοχή όπου το νερό είναι θέμα επιβίωσης, η καταστροφή τέτοιων υποδομών θα είχε καταστροφικές ανθρωπιστικές και γεωπολιτικές συνέπειες.
(fb)ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ παρ΄ Αρείω Πάγω (LAWYER) / Διαχειριστής George Georgiadis
