EUROKINISSI
05-08-2026, Ω/14:30′
Φωτιές: «Καίγεται» για προσωπικό η πυροσβεστική – 4.000 συνταξιοδοτούνται τα επόμενα έξι χρόνια
Χιλιάδες πυροσβέστες συνταξιοδοτούνται, οι προσλήψεις είναι ελάχιστες, ενώ τα ηλικιακά όρια στερούν χιλιάδες έμπειρους.
Κατά τη μεγάλη έρευνα του Documento για τα κενά και την κατάσταση της πυροσβεστικής στη φετινή αντιπυρική περίοδο οι πυροσβέστες είχαν προαναγγείλει αυτά που έζησε η χώρα στις 29 Ιουλίου. Οι πυροσβέστες μετρήθηκαν και πλέον δεν είναι μαζί τους ο εποχικός πυροσβέστης Παντελής Διαμαντάκης, ο πενταετής Μανώλης Στρατιδάκης και ο αξιωματικός Κωνσταντίνος Λαιμοδέτης. «Γαλάζια» στελέχη παρέστησαν στις κηδείες τους, όμως θα ήταν προτιμότερο να είχαν κάνει ό,τι ήταν δυνατόν για να μην πέσουν εν ώρα καθήκοντος. Τα πυροσβεστικά σωματεία που οι άνθρωποί τους βρίσκονται στην πρώτη γραμμή έχουν προειδοποιήσει ότι ο σχεδιασμός της αντιπυρικής δεν βγαίνει και πως πάνε στη μάχη χωρίς τα κατάλληλα όπλα.
Την ίδια στιγμή η «κλεψύδρα αδειάζει» ηλικιακά από το ανθρώπινο δυναμικό της πυροσβεστικής. Τα επόμενα έξι χρόνια θα βγουν στη σύνταξη 3.500 με 4.000 πυροσβέστες. Οι καλά γνωρίζοντες όσων συζητούνται στους διαδρόμους του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας αναφέρουν ότι ακόμη και τώρα η διαχείριση είναι προεκλογική από τον υπουργό Ευάγγελο Τουρνά, με την τοποθέτηση των 150 πυροσβεστών επί θητεία (ΠΕΘ) στην Αττική και την προκήρυξη για άλλους 600 πυροσβέστες ΠΕΘ στην καρδιά της αντιπυρικής τον Αύγουστο και όχι νωρίτερα.
Οι χειρισμοί του υπουργού, σε συνδυασμό με τους χαρακτηρισμούς του για τους πενταετείς («καταστροφή του Πυροσβεστικού Σώματος») και τους εποχικούς («εισβολείς»), έχουν προκαλέσει οργή στις τάξεις του Σώματος. Επιπλέον επιδρά αρνητικά και η επιλογή του αρχηγείου του ΠΣ να κατεβάσει τα όρια ηλικίας για πρόσληψη έως τα 30 έτη, παροπλίζοντας 2.000 έμπειρους εποχικούς πυροσβέστες που από το 2019 έχουν ζήσει τις χειρότερες φωτιές. Θα μπορούσαν να αποτελέσουν την «ηλικιακή γέφυρα» μεταξύ εκείνων που θα αποχωρήσουν και των νεότερων που μπαίνουν στο Σώμα. Μιλώντας στο Documento οι εποχικοί το αποδίδουν σε «ένα καπρίτσιο και για όσα είχαν γίνει στο υπουργείο με την εισβολή των ΜΑΤ» (σ.σ.: στις 31/10/2024 ).
Η κλιματική κρίση όμως είναι ήδη εδώ και κοστίζει ζωές όσο δεν προετοιμαζόμαστε σε όλα τα επίπεδα. Δεν περιμένει ούτε τις εκλογές ούτε διαπραγματεύεται αριθμούς με το υπουργείο Πολιτικής Προστασίας. Είναι η εποχή που χρειάζονται χέρια, σύγχρονα οχήματα και πραγματικές επενδύσεις στον ανθρώπινο παράγοντα. Ειδικά τώρα που ο μέσος όρος ηλικίας είναι τα 50 έτη, ένας από τους υψηλότερους στην Ευρώπη.
Όλα ίδια στην Κρήτη που θρηνεί τους νεκρούς της
Παρόλο που και ο υπουργός Ευάγγ. Τουρνάς κατάγεται από την Κρήτη, όπως ο προκάτοχός του Γιάννης Κεφαλογιάννης, τίποτε δεν έχει αλλάξει στα επτά χρόνια που κυβερνάει η ΝΔ. Το νησί μπορεί να έγινε «γαλάζιο» και να γέμισε με… αιγοπρόβατα, αλλά ως προς την ενίσχυση της πυροσβεστικής τίποτε δεν έχει γίνει, όπως καταγγέλλουν οι πυροσβέστες.
Την κατάσταση εξηγεί στο Documento ο Βασίλης Ανδρεαδάκης, πρόεδρος Σωματείου Πυροσβεστών Νομού Ηρακλείου: «Στο ίδιο έργο θεατές είμαστε στην Κρήτη και πλέον μετράμε και τρεις δικούς μας ανθρώπους νεκρούς. Δεν υπάρχει καμία βελτίωση των συνθηκών εργασίας, ανανέωση του στόλου και κάλυψη των κενών σε προσωπικό σε ό,τι αφορά το Ηράκλειο και γενικότερα την Κρήτη. Ειδικά στο Ηράκλειο τα κενά έχουν αυξηθεί, χρειαζόμαστε 50-60 άτομα για να μπορέσουμε να υποστηρίξουμε στοιχειωδώς τα μέτρα που η ίδια υπηρεσία έχει σχεδιάσει. Πολλοί μετατέθηκαν σε άλλους νομούς και εκτός του νησιού. Ήταν πολύ περισσότεροι από αυτούς που ήρθαν. Κάθε νομός θα έλεγα ότι χρειάζεται περίπου 30 με 40 άτομα κατά μέσο όρο για να μπορέσουν να καλυφθούν στοιχειωδώς τα κενά, τα οποία η ίδια υπηρεσία έχει σχεδιάσει σε μια μέρα μεσαίας επικινδυνότητας (σε κατηγορία 3)».
Σχετικά με τους πεσόντες συναδέλφους του ο Β. Ανδρεαδάκης επισημαίνει: «Εκ μέρους του σωματείου μου θα ήθελα να εκφράσω τη βαθιά θλίψη και οδύνη για την απώλεια των τριών συναδέλφων μας, οι οποίοι έχασαν τη ζωή τους κατά τη διάρκεια των επιχειρήσεων. Η απώλειά τους αποτελεί βαρύ πλήγμα για το Πυροσβεστικό Σώμα και για μας και υπενθυμίζει με τον πιο σκληρό τρόπο το μέγεθος της ευθύνης και του κίνδυνο που συνοδεύουν την αποστολή του κάθε πυροσβέστη στο πεδίο. Η σκέψη όλων μας είναι στους ανθρώπους τους».
Προβλήματα υπάρχουν όμως και ως προς τα οχήματα από το πρόγραμμα «Αιγίς». Για άλλη μία αντιπυρική περίοδο δεν έχει ενισχυθεί το νησί, με τον συνομιλητή μας να περιγράφει την κατάστασή τους: «Έχουμε οχήματα τριακονταετίας και πάνω με πολύ περιορισμένες δυνατότητες σε σχέση με τα σύγχρονα. Δεν έχουν την ίδια ασφάλεια για τη μεταφορά προσωπικού ούτε διαθέτουν τις ίδιες ποσότητες νερού. Έχουν εκατομμύρια χιλιόμετρα στους δρόμους και οι αντλίες έχουν χιλιάδες ώρες λειτουργίας. Δεν μπορείς να επιχειρείς στις σύγχρονες φωτιές με οχήματα που τα πρωτόκολλα ασφαλείας τους είναι 15 και 20 ετών. Αρκετές φορές ακινητοποιούνται κατά τη μετάβασή μας στα περιστατικά».
«Σε έξι χρόνια θα αδειάσει η κλεψύδρα»
Στη φετινή αντιπυρική περίοδο, πέραν των επιθετικών πυρκαγιών που καίνε χιλιάδες στρέμματα, ζώα και περιουσίες, οι πυροσβέστες αντιμετωπίζουν και πολλά αστικά συμβάντα αλλά και φωτιές όπως στο Ωραιόκαστρο, στον Ασπρόπυργο κ.α., που ξεφεύγουν λόγω της καύσιμης ύλης. Επιπρόσθετα τους βαραίνουν και αρμοδιότητες όπως ο έλεγχος των ακαθάριστων οικοπέδων.
Για τον Γιώργο Γουρδουράκο, πρόεδρο του Σωματείου Πυροσβεστών Αττικής και Νήσων και πρόεδρο του προσωρινού ΔΣ της Ομοσπονδίας Πυροσβεστών Ελλάδος, οι λύσεις πρέπει να είναι άμεσες. Όπως καταγγέλλει, «το Πυροσβεστικό Σώμα εργάζεται 24 ώρες επί επτά μέρες, 365 μέρες τον χρόνο. Το έχουμε τονίσει πολλές φορές και από το Documento ότι έχουμε τα αστικά συμβάντα που περιλαμβάνουν διασώσεις ζώων, ανθρώπων, τροχαία ατυχήματα, αστικές πυρκαγιές σε κατοικίες, αποθήκες, οικήματα. Μάλιστα, τελευταία είχαμε και φωτιές σε εργοστάσια ανακύκλωσης που κόστισαν και μία ανθρώπινη ζωή. Δεν είμαστε μόνο για το δασικό κομμάτι. Τα κενά ξεπερνούν τις 3.600, αναλαμβάνουμε ολοένα περισσότερες αρμοδιότητες, όπως ο έλεγχος των ακαθάριστων οικοπέδων. Δυστυχώς δεν υπάρχει καλή συνεργασία με τους δήμους. Δεν μας δίνουν στοιχεία των ανθρώπων που έχουν τα οικόπεδα, ενώ όταν παραμένουν ακαθάριστα μέσα σε αστικό ιστό είναι κινητή βόμβα».
Για το αν ήταν ανάσα οι πρόσφατες προσλήψεις, ο Γ. Γουρδουράκος υπογραμμίζει: «Πήραν 150 ΠΕΘ στην Αττική. Έδωσαν μια ανάσα, όχι λύση στο πρόβλημα της Αθήνας. Το ίδιο και η προκήρυξη για τους ΠΕΘ. Είναι μια ένεση, αλλά μεσοπρόθεσμα θα βρούμε πρόβλημα. Σε έξι χρόνια θα αδειάσει η κλεψύδρα. Αν δεν κάνουν μια γενναία προκήρυξη, όπως το 2011 που μπήκαν 4.000 άτομα, δεν σώζεται η κατάσταση. Μόνο με τέτοιες προκηρύξεις μπορείς να ενισχύσεις την πρώτη σου γραμμή. Το λέμε χρόνια να πάρουν τους 2.500 εποχικούς και να τους μονιμοποιήσουν».
Οι αριθμοί, η αλήθεια και η ουσία
Σχετικά με τους 18.800 πυροσβέστες που η κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι διαθέτει και το πώς θα διαμορφωθεί η κατάσταση σε βάθος εξαετίας μιλά στο Documento o Νίκος Λαυράνος, πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ενώσεων Υπαλλήλων Πυροσβεστικού Σώματος (ΠΟΕΥΠΣ): «Οι αριθμοί πολλές φορές απεικονίζουν την αλήθεια, αλλά πολλές φορές την κρύβουν κιόλας» επισημαίνει και εξηγεί ότι «ως ΠΟΕΥΠΣ δεν αρνούμαστε ότι φέτος θα είμαστε περίπου 18.800 σε όλη την αντιπυρική. Μπορούμε να πούμε ότι η κυβέρνηση αρχικά δείχνει να έχει αφουγκραστεί τη γάγγραινα της υποστελέχωσης. Όμως πρέπει να αντιληφθεί και την ουσία. Είμαστε οι περισσότεροι από ποτέ, αλλά εξαιτίας των οργανικών κενών χρειάζονται περισσότερα χέρια για να λειτουργήσουμε εύρυθμα. Από τον Δεκέμβριο του 2026 και μετά το πρόβλημα δεν θα μπορεί να κρυφτεί. Από τον Δεκέμβριο του 2027 μέχρι και τον Δεκέμβριο του 2032, αυτή την εξαετία, αναμένεται οι τέσσερις μεγάλες σειρές που προσλήφθηκαν, λόγω ανάληψης των δασών από το Πυροσβεστικό Σώμα, λόγω των Ολυμπιακών Αγώνων, λόγω των πολλών αρμοδιοτήτων που πήραμε γενικά, να συνταξιοδοτηθούν. Οι σειρές του 1996, του 1998, του 1999 και του 2000. Χονδρικά μιλάμε για 3.500-4.000 πυροσβέστες. Δεν πρέπει να σταματήσει αυτή η ροή των αρχικών προσλήψεων που γίνονται τώρα».
Υπενθυμίζεται ότι το 2025 αποχώρησαν λόγω ορίου ηλικίας ή και με οικειοθελή αποχώρηση περίπου 300 άτομα από την πυροσβεστική.
Επιφυλακές και πυροσβέστες ετών… 74
Εντύπωση μάλιστα προκαλεί ότι ακόμη και σήμερα υπάρχουν πυροσβέστες που έχουν εγκλωβιστεί λόγω της μη συμπλήρωσης συνταξιοδοτικού δικαιώματος και οδηγούνται στο να εργάζονται αδιαλείπτως έως και μετά τα 70 έτη.
«Μιλάμε για καθαρή υπερεργασία όταν ο πυροσβέστης δεν παίρνει τα ελάχιστα δύο ρεπό τον μήνα που δικαιούται εκ του νόμου» λέει ο Γ. Γουρδουράκος και εξηγεί ότι, παρόλο που υπάρχει ο νόμος Χαρδαλιά, οι επιφυλακές για ακόμη ένα καλοκαίρι συνεχίζονται: «Το αρχηγείο δεν έχει ορίσει τελικά με ποιον τρόπο θα γίνονται. Είναι ένα διαρκές πρόβλημα στο οποίο δεν υπάρχει λύση γιατί δυστυχώς δεν τροποποίησαν τον 4662/2020 του Χαρδαλιά. Παρέμεινε ο ίδιος. Τις επιφυλακές, παρότι πέρασαν επανειλημμένα νομοσχέδια για το Πυροσβεστικό Σώμα, δεν τις ακούμπησε κανένας. Γιατί προφανώς βολεύει. Δεν θέλουν να πληρώνονται οι επιφυλακές ουσιαστικά και να υπάρχει ένα μέτρο. Ακόμη και το συνταξιοδοτικό ζήτημα των πενταετών πυροσβεστών δεν το ακουμπούν. Αντί προσλήψεων, έχουμε 70 και 74 χρόνων πυροσβέστες που υπηρετούν».
Ικαρία: Με οχήματα που δεν θα έπρεπε να κυκλοφορούν
Με οχήματα 40 ετών επιχειρούν οι πυροσβέστες στην ακριτική Ικαρία. Σε φωτογραφίες που αποκαλύπτει το Documento φαίνονται τα παλαιά Unimog, ανακατασκευασμένα στην Ελλάδα μεταξύ 1970 και 1980 για να γίνουν πυροσβεστικά οχήματα. Θα περίμενε κάποιος ότι το υπουργείο Πολιτικής Προστασίας, το οποίο ίδρυσε στην επταετία της η κυβέρνηση Μητσοτάκη, θα είχε ένα πλάνο για την απόσυρσή τους. Φρούδες ελπίδες.
Ο Γιάννης Τσάκαλος, μέλος του ΔΣ του Σωματείου Εποχικών Πυροσβεστών Ελλάδας, περιγράφει στο Documento τα προβλήματα που βγάζουν τα περιβόητα «κατσίκια» της πυροσβεστικής: «Στην Ικαρία έχουμε ακόμη τα “κατσίκια”, δηλαδή τα παλιά Unimog, λίγα εκ των οποίων είναι σχετικά λειτουργικά. Τα μόνα νέα οχήματα που έχουμε δει εδώ είναι μεταφοράς προσωπικού. Είναι ιστορικά αμάξια διότι είναι κατάλληλα για τη νησιωτική Ελλάδα, όμως εδώ δεν έχουμε τα νέας γενιάς Unimog που υπάρχουν πανευρωπαϊκά. Αυτά που έχουμε εμείς δεν θα έπρεπε να κυκλοφορούν. Κάποια από αυτά έχουν φάει τα ψωμιά τους. Πρέπει να αποσυρθούν σταδιακά. Δεν γίνεται να μένεις στον δρόμο πηγαίνοντας σε συμβάν γιατί δεν πιάνουν τα φρένα ή επειδή κολλάει το τιμόνι. Ή να μη λειτουργεί η αντλία του νερού. Όλα αυτά μας έχουν συμβεί».
Πατήστε το σύνδεσμο: https://www.facebook.com/share/v/19WBjWKhs6/
documento.gr / Βαγγέλης Βαλαβάνης
