Φωτογραφία: Αντώνης Μπενέτος

22-07-2026, Ω/18:35′

Γιώργος Μπαρτζώκας – Στέλιος Κούλογλου / Συζήτηση με αφορμή την απόδραση από τα Βούρλα

Το ντοκιμαντέρ του Στέλιου Κούλογλου «Απόδραση από τα Βούρλα» έφερε ξανά τους πρωταγωνιστές αγωνιστές της εμβληματικής απόδρασης του 1955, να αφηγούνται την απίστευτη ιστορία τους μπροστά στο κοινό της Δραπετσώνας.

Αυτή η προβολή δεν ήταν σαν τις άλλες καθώς έδωσε την αφορμή στον Γιώργο Μπαρτζώκα, εμβληματικό πλέον προπονητή της ομάδας μπάσκετ του Ολυμπιακού, να αφηγηθεί πώς θυμάται την ιστορία από τον πατέρα του, ο οποίος ήταν ένας από τους πρωταγωνιστές της απόδρασης που έγραψε ιστορία.

«Τώρα αρχίζω να καταλαβαίνω το μέγεθος του ηρωισμού» είπε μεταξύ άλλων και δεν μπόρεσε να κρύψει τη συγκίνησή του.

Πράγματι, περίσσεψε η συγκίνηση χθες στον κινηματογράφο «Μελίνα» αλλά όχι οι θέσεις γι’ αυτό και ακολούθησε εκτάκτως δεύτερη προβολή.

«Ποια μυθοπλασία μπορεί να συγκριθεί με αυτό;» είπε ανοίγοντας τη συζήτηση ο συγγραφέας Γιώργος Τσιρίδης.

Ο Στέλιος Κούλογλου συνεχάρη τον δήμαρχο Κερατσινίου – Δραπετσώνας Χρήστο Βρεττάκο για την πρωτοβουλία. «Μακάρι όλοι οι δήμοι, να κάνανε αυτό που γίνεται εδώ, μαζεύοντας τον κόσμο, αναπτύσσοντας προβληματισμό, δημιουργώντας οάσεις μέσα στον δύσκολο κόσμο που ζούμε σήμερα».

Σε σχέση με το θέμα της απόδρασης είπε: «Είναι κινηματογραφική ιστορία και δείχνει το θάρρος και την ποιότητα εκείνων των ανθρώπων. Και είναι πολύ επίκαιρη η προβολή γιατί αυτά που γίνονται στον χώρο της Αριστεράς σήμερα δεν τιμούν καθόλου, ούτε σέβονται την παράδοση αυτών των ανθρώπων που ήταν με την πλάτη στον τοίχο, αλλά δεν το έβαζαν κάτω δεν υπέγραφαν. Σήμερα γίνονται δηλώσεις νομιμοφροσύνης για να πάνε από το ένα κόμμα στο άλλο. Το να θυμόμαστε ότι υπήρξαν αυτοί οι άνθρωποι που ανύψωσαν το ηθικό της αριστεράς είναι σημαντικό».

Ο Στ. Κούλογλου πρόσθεσε πως είναι ευαισθητοποιημένος πάνω στο θέμα γιατί και ο πατέρας του ήταν καταδικασμένος σε θάνατο «…κι αν είχε εκτελεστεί η ποινή δεν θα βρισκόμασταν σήμερα εδώ».

Δίνοντας τον λόγο στον Γιώργο Μπαρτζώκα είπε: «Είναι η πρώτη φορά που είμαι φαν και του μπαμπά και του γιου. Ο Γιώργος μας έκανε περήφανους εμάς που είμαστε φίλαθλοι κι όχι οπαδοί. Σε μια στιγμή που στην Ελλάδα ελάχιστα πράγματα πάνε καλά, έχουμε κάτι να υπερηφανευόμαστε».

Μπαρτζώκας: «Πιο πολύ τώρα καταλαβαίνω το μέγεθος του ηρωισμού»

Ο Γ. Μπαρτζώκας περιγράφοντας το πώς έζησε την ιστορία του πατέρα του είπε:

«Είναι πολύ ευαίσθητο θέμα για μένα. Θέλω να ευχαριστήσω τον δήμαρχο και τον Στέλιο που αποτύπωσε στην οθόνη αυτήν την ιστορική απόδραση, που θεωρείται μια από τις κορυφαίες σε παγκόσμιο επίπεδο. Ήθελα να έρθω να αποτίσω φόρο τιμής στον πατέρα μου που πέθανε πριν 10 χρόνια αλλά και στους συντρόφους του. Αυτοί οι άνθρωποι που μιλούσαν είναι οι παιδικές μου αναμνήσεις…γιατί μεγάλωσα με αυτούς. (συγκινείται και χειροκροτείται).

Είναι δύσκολο να αποτυπωθεί σε λόγια αυτό που είδαμε. Σκεφτείτε τι μπορεί να έδενε αυτούς τους ανθρώπους. Εμείς θεωρούμε σημαντική μια αθλητική νίκη, μια εκδρομή. Φανταστείτε τι έζησαν αυτοί. Το στρες …τι διακυβευόταν γι’ αυτούς. Καταρχήν, διακυβευόταν η απόρριψη από το ίδιο τους το κόμμα. Γιατί το κόμμα ήταν αντίθετο στο να αποδράσουν. Οι περισσότεροι ήταν καταδικασμένοι σε θάνατο. Κάποιοι εκτελέστηκαν. Ο πατέρας μου πήγε σε ένα σπίτι και μετά από δυο μέρες τον κατέδωσαν και ξαναμπήκε φυλακή. Φανταστείτε μετά από όλη αυτή τη διαδικασία να επιστρέψει εκεί. Τυχεροί ήταν αυτοί που έζησαν όμως και μετέφεραν μέσα από την ταινία του Στέλιου όσα έζησαν»

Το tvxs ρώτησε τον κ. Μπαρτζώκα πόσων ετών ήταν όταν έμαθε την ιστορία του πατέρα του:

«Η πρώτη ανάμνηση από τον πατέρα μου ήταν όταν πήγα στη Λέρο 4 ετών, που ήταν εξόριστος ο πατέρας μου κι έχω πολύ έντονα την εικόνα πως ήταν οι εξόριστοι στη Λέρο. Εγώ γεννήθηκα το 1965, επί δικτατορίας ήταν στις φυλακές, προφανώς όλα αυτά ήταν συζητήσεις σε κλειστούς χώρους με τα αδέρφια της μάνας και του πατέρα μου. Μετά το 1974 τα έμαθα πιο αναλυτικά και σιγά σιγά σε εμένα και την αδερφή μου έγιναν βιώματα. Αυτή η ταινία βοήθησε πάρα πολύ. Υπάρχουν και κάποια βιβλία που έχουν γραφτεί σχετικά, αλλά οι προσωπικές μαρτυρίες αποτυπώνουν καλύτερα αυτά τα πράγματα…..

Πιο πολύ τώρα καταλαβαίνω το μέγεθος του ηρωισμού. Γιατί όταν είσαι υποψήφιος για θάνατο μπορείς να κάνεις πράγματα που δεν φαντάζεσαι».

Δείτε όλη τη συζήτηση

tvxs.gr

Υ.Γ. Η θρυλική απόδραση από τις φυλακές Βούρλων στον Πειραιά πραγματοποιήθηκε στις 17 Ιουλίου 1955, όταν 27 στελέχη του ΚΚΕ και βαρυποινίτες δραπέτευσαν μέρα μεσημέρι.

Το σχέδιο: Έσκαβαν μυστικά ένα λαγούμι από το κελί τους κάτω από την οδό Δογάνης για περίπου 4 μήνες, καταλήγοντας σε παρακείμενο εργοστάσιο.

Η εκτέλεση: Απέδρασαν Κυριακή απόγευμα, ενώ οι φρουροί παρακολουθούσαν αγώνα ποδοσφαίρου, και στη συνέχεια επιβιβάστηκαν σε αυτοκίνητα που τους περίμεναν.Αντίκτυπος: Προκάλεσε σοκ στο καθεστώς της εποχής και εξευτέλισε τις διωκτικές αρχές. Η εφημερίδα Ριζοσπάστης έχει αναδείξει εκτενώς την ιστορική μνήμη αυτού του εγχειρήματος.

https://www.rizospastis.gr/story.do?id=8539103