12-11-2025, Ω/22:55′
Σαν σήμερα 12 Νοεμβρίου: Ο πρώτος πεσών πυροσβέστης στην Ελλάδα – Η θυσία που δεν ξεχάστηκε
Στις 12 Νοεμβρίου 1942, στη Θεσσαλονίκη, ο δόκιμος πυροσβέστης Β’ τάξεως Κωνσταντίνος Πούλιος χάνει τη ζωή του κατά τη διάρκεια επιχείρησης κατάσβεσης πυρκαγιάς σε διώροφο οίκημα. Σε μια περίοδο όπου η χώρα ζει τα δεινά της Κατοχής, εκείνος υπηρετεί σε ένα σώμα που τότε βρισκόταν ακόμη σε διαδικασία συγκρότησης και οργάνωσης. Η απώλειά του καταγράφεται ως η πρώτη επίσημη θυσία πυροσβέστη εν ώρα καθήκοντος στη νεότερη ιστορία του Πυροσβεστικού Σώματος.
Η εικόνα του νεαρού δόκιμου που μπαίνει σε φλεγόμενα δωμάτια, με ελάχιστα μέσα προστασίας, με μοναδικό όπλο το θάρρος και το καθήκον, συνοψίζει την ίδια την ουσία της αποστολής των πυροσβεστών. Εκείνων που τρέχουν όταν οι άλλοι απομακρύνονται. Που ρισκάρουν τη ζωή τους όχι για να πάρουν κάτι, αλλά για να σώσουν κάτι: έναν άνθρωπο, μια οικογένεια, ένα σπίτι, μια πόλη.
Η πράξη θυσίας του Πούλιου γίνεται σύμβολο. Αναγνωρίζεται επίσημα από το Πυροσβεστικό Σώμα και την Πολιτεία. Και πολλά χρόνια αργότερα, καθιερώνεται η 12η Νοεμβρίου ως Ημέρα Μνήμης Πεσόντων Πυροσβεστών. Μια μέρα όχι για εορτασμό, αλλά για σιωπή, αναστοχασμό και τιμή. Για τους πυροσβέστες που χάθηκαν στη φωτιά, στις επιχειρήσεις διάσωσης, στις πλημμύρες, στα τροχαία, σε κάθε αποστολή όπου ο κίνδυνος ήταν δεδομένος.
Κάθε χρόνο, σε όλη τη χώρα, κατατίθενται στεφάνια, τελούνται επιμνημόσυνες δεήσεις και ακούγονται ονόματα. Μερικά γνωστά, πολλά άγνωστα στο ευρύ κοινό, όλα όμως χαραγμένα στις καρδιές συναδέλφων που συνεχίζουν τη σκυτάλη της υπηρεσίας. Η μνήμη τους αποτελεί κομμάτι της ταυτότητας του Σώματος.
newsbeast.gr
Κωνσταντίνος Πούλιος. Ο πρώτος νεκρός πυροσβέστης εν ώρα υπηρεσίας
Τον πρώτο καιρό μετά την ίδρυση του ελληνικού κράτους το καθήκον της πυρασφάλειας και της πυρόσβεσης το επωμίζονταν από κοινού οι νομαρχίες, οι δήμοι και ο στρατός. Από τα μέσα του 19ου αιώνα το πυροσβεστικό σώμα αποτελούσε, με διάφορες παραλλαγές στην ονομασία, τμήμα του στρατού. Το 1930 ιδρύθηκε το Πυροσβεστικό Σώμα Ελλάδας ως ΝΠΔΔ υπαγόμενο στο Υπουργείο Εσωτερικών.
Στις 12 Νοεμβρίου 1942 σημειώθηκε ο πρώτος καταγεγραμμένος θάνατος πυροσβέστη του Πυροσβεστικού Σώματος εν ώρα υπηρεσίας. Ο δόκιμος πυροσβέστης Κωνσταντίνος Πούλιος, 26 ετών, έχασε τη ζωή του καθώς επιχειρούσε μαζί με συναδέλφους του σε φλεγόμενο κτίριο στην Άνω Πόλη Θεσσαλονίκης. Είναι αξιοσημείωτο ότι στάθηκε ιδιαιτέρως δύσκολο να εντοπιστεί κάποια αναφορά στο συμβάν στις εφημερίδες της εποχής που φυλάσσονται στο ΕΛΙΑ. Ίσως τα γεγονότα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου να επισκίασαν την εσωτερική επικαιρότητα.
«Πρωία», 14.11.1942
Ο Κωνσταντίνος Πούλιος γεννήθηκε το 1916 στο Πολύδενδρο Γρεβενών. Το 1939 κατατάχτηκε στο Πυροσβεστικό Σώμα, το 1940 μετατέθηκε στη Θεσσαλονίκη και το 1941 έγινε μόνιμος στην Υπηρεσία. Τα ξημερώματα της 12ης Νοεμβρίου 1942 ο Β΄ Πυροσβεστικός Σταθμός Θεσσαλονίκης δέχτηκε κλήση για πυρκαγιά σε διώροφο οίκημα στην οδό Θεοτοκοπούλου στη συνοικία Καφέ Κουλέ. Ο Κωνσταντίνος Πούλιος και οι συνάδελφοί του έσπευσαν στο σημείο. Τμήμα της πρόσοψης, που κατέρρευσε εξαιτίας της πυρκαγιάς, έπεσε πάνω στον νεαρό πυροσβέστη. Αφού ανασύρθηκε από τα συντρίμμια, μεταφέρθηκε στο Δημοτικό Νοσοκομείο, όπου και κατέληξε. Η Πυροσβεστική Υπηρεσία Θεσσαλονίκης συγκέντρωσε χρήματα για την κηδεία του και προέβη σε ενέργειες οικονομικής ενίσχυσης και αποκατάστασης της οικογένειάς του.
Είναι βέβαιο ότι υπήρξαν νεκροί και στα πρώιμα χρόνια των παλαιότερων πυροσβεστικών υπηρεσιών. Ο Κωνσταντίνος Πούλιος όμως ήταν ο πρώτος νεκρός του Πυροσβεστικού Σώματος, κι έτσι το όνομά του έγινε το πρώτο στη λίστα των πυροσβεστών που έχασαν τη ζωή τους πάνω στο καθήκον. Στην Αθήνα, τη Θεσσαλονίκη και σε άλλες πόλεις έχουν ανεγερθεί Μνημεία Πεσόντων Πυροσβεστών. Η 12η Νοεμβρίου καθιερώθηκε ως Ημέρα Μνήμης Πεσόντων Πυροσβεστών το 2006.
«Πυροσβεστική ηχώ», αρ. 1, 25.3.1948
mietbookstore.gr
Οι εικόνες και οι πληροφορίες προέρχονται από τις εξής πηγές: Πρωία, 14.11.1942, Πυροσβεστική ηχώ, αρ. 1, 25.3.1948, Πυροσβεστική επιθεώρηση, τεύχ. 126 (2007): Αφιέρωμα στον Κωνσταντίνο Πούλιο, https://cityportal.gr/, https://www.fireservice.gr , https://www.mixanitouxronou.gr
