Η παράταση του ισχύοντος ορίου συνταξιοδότησης τουλάχιστον έως το 2030 φαίνεται να κλειδώνει, με την κυβέρνηση να επικαλείται τη στασιμότητα του προσδόκιμου ζωής. Τα στοιχεία δείχνουν ότι μετά τη μείωση κατά τη διάρκεια της πανδημίας, το προσδόκιμο ζωής δεν έχει επανέλθει στα προ του 2020 επίπεδα. Αυτό δίνει τη δυνατότητα για αναβολή αυξήσεων των ορίων, αποφεύγοντας κοινωνικές εντάσεις και δυσφορία σε ευαίσθητες ηλικιακές ομάδες, ενώ η προσωρινή ηρεμία προσφέρει «ανάσα» στην αγορά εργασίας.

Η εικόνα όμως δεν είναι τόσο καθησυχαστική όσο παρουσιάζεται. Η στασιμότητα του προσδόκιμου ζωής δεν αναιρεί τις μακροπρόθεσμες δημογραφικές πιέσεις : η γήρανση του πληθυσμού, η χαμηλή γονιμότητα και η μαζική φυγή νέων στο εξωτερικό δημιουργούν ένα σύνθετο πρόβλημα, που δεν επιλύεται απλώς με παράταση ορίων. Οι αναλογιστές εκτιμούν ότι η πλήρης ανάκαμψη του δείκτη θα απαιτήσει τουλάχιστον μία δεκαετία, γεγονός που σημαίνει πρακτικά ότι έως το 2030 δεν αναμένονται σημαντικές αυξήσεις στα όρια.

Η Εθνική Αναλογιστική Αρχή ετοιμάζει τη νέα τριετή μελέτη για το προσδόκιμο ζωής, που αναμένεται να δείξει περιορισμένη αύξηση, χωρίς να επιβάλλει αυτόματα αλλαγές. Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τονίζει ότι η Ελλάδα συνεχίζει να αντιμετωπίζει σοβαρές δημογραφικές προκλήσεις, που καθιστούν το ασφαλιστικό μακροπρόθεσμα μη βιώσιμο χωρίς διορθωτικές κινήσεις πέρα από την αναβολή των ορίων.

Μετά το 2030, το ζήτημα αναμένεται να επανέλθει με ακόμη μεγαλύτερη ένταση. Η κοινωνική δικαιοσύνη, η βιωσιμότητα του συστήματος και η ισορροπία ανάμεσα στους φόρους, τις εισφορές και τις συντάξεις θα τεθούν ξανά στο επίκεντρο. Η παράταση των ορίων συνταξιοδότησης μοιάζει με προσωρινή «συμφωνία ησυχίας», που δεν λύνει τις βασικές προκλήσεις ενός συστήματος σε δημογραφική και οικονομική πίεση.

topontiki.gr / Θανάσης Παπαδής