09-06-2023, Ω/19:55′

Κλιματική κρίση: 115 εκατ. άνθρωποι σε ΗΠΑ και Καναδά πνίγονται από τον καπνό.

Περισσότεροι από 115 εκατομμύρια άνθρωποι στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής και τον Καναδά βρέθηκαν την Τετάρτη υπό προειδοποιήσεις για ακραία ποιότητα αέρα, καθώς ο καπνός από τις πυρκαγιές που μαίνονται στο βόρειο Κεμπέκ έφτανε μέχρι τις νοτιότερες αμερικανικές πολιτείες του Τέξας και της Φλόριντα.

Οι εξαιρετικά ξηρές συνθήκες και οι υψηλές θερμοκρασίες που πηγάζουν από την καπιταλιστική ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή έχουν οδηγήσει στο ξέσπασμα μεγάλων πυρκαγιών στον Καναδά από τις αρχές Μαΐου. Ο Καναδάς ήταν τον μήνα Μάιο η περιοχή του πλανήτη με τη μεγαλύτερη θερμοκρασιακή ανωμαλία — σε μεγάλα κομμάτια του βόρειου Καναδά η θερμοκρασία ήταν μέχρι και πάνω από 8°C μεγαλύτερη από τον μέσο όρο της περιόδου 1981-2010.

Οι συνεπακόλουθες πυρκαγιές έχουν προκαλέσει μία γιγαντιαία κρίση δημόσια υγείας. Πληθυσμοί στον βόρειο Καναδά έχουν επηρεαστεί άμεσα, με περισσότερους από 11 χιλιάδες ανθρώπους να αναγκάζονται να φύγουν από τα σπίτια τους, ενώ οι φωτιές έχουν κάψει περισσότερα από 4.600 τετρ. χιλιόμετρα, σπάζοντας ένα ρεκόρ που κρατούσε περισσότερα από 30 χρόνια — και η περίοδος των πυρκαγιών δεν έχει τελειώσει ακόμα.

Νοτιότερα, ο καπνός από τις πυρκαγιές επηρεάζει την ποιότητα ζωής εκατομμυρίων ανθρώπων στο Μόντρεαλ, την Οτάβα και το Τορόντο στον Καναδά, αλλά και στη Νέα Υόρκη, τη Φιλαδέλφεια και το Πίτσμπεργκ στις ΗΠΑ. Στο κέντρο της Νέας Υόρκης, στην περιοχή της Γουόλ Στριτ, ο Δείκτης Ποιότητας Αέρα (Air Quality Index – AQI) εκτινάχθηκε πολύ πάνω από το 400. Αυτό σημαίνει πως την Τετάρτη η Νέα Υόρκη είχε τη χειρότερη ποιότητα αέρα μεγάλης πόλης σε ολόκληρο τον πλανήτη — η ένδειξη αυτή είναι η χειρότερη για την πόλη από το 1999 που η ομοσπονδιακή Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος ξεκίνησε τις σχετικές μετρήσεις.

Όπως σημειώναμε και σε κείμενό μας προ δύο ετών, «Η βεβαιότητα των αστών (και με τις δύο σημασίες του όρου) ότι ζουν σε έναν ασφαλή θύλακα που θα τους προστατεύσει από τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής πνίγεται σε ένα σύννεφο καπνού».

Με τις φωτογραφίες από τον βαθύ πορτοκαλί ουρανό της Νέας Υόρκης να κάνουν τον γύρο του κόσμου, η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Αεροπορίας (Federal Aviation Agency – FAA) εξέδωσε απαγόρευση απογειώσεων από το αεροδρόμιο ΛαΓκουάρντια. Όμως, ενώ οι συνέπειες της εισπνοής των μικροσωματιδίων καπνού από πυρκαγιές είναι ευρέως γνωστές, προκαλώντας κρίσεις άσθματος, καρδιακές και πνευμονικές παθήσεις, οι αρχές στη Νέα Υόρκη δεν εξέδωσαν καμία προειδοποίηση ή αργία εκτάκτου ανάγκης — δεν πρότειναν ούτε το ελάχιστο μέτρο ασφαλείας, τη χρήση μάσκας Ν95 από όσους πρέπει να βγουν σε εξωτερικό ή μη επαρκώς φιλτραριζόμενο εσωτερικό χώρο, κάτι που οι ειδικοί υγείας πρότειναν ανεπιφύλακτα. Τα παιδιά στη Νέα Υόρκη στάλθηκαν κανονικά στα σχολεία τους την ώρα που αυτά γέμιζαν με καπνό, και οι εργάτες σε χωράφια, κατασκευές, κήπους και εργοστάσια σε όλες τις βορειοανατολικές πολιτείες των ΗΠΑ δούλεψαν κανονικά, παρά τις δυσμενείς για την υγεία τους συνθήκες. 

Η πλήρης αδιαφορία του κυρίαρχου οικονομικού συστήματος για τις ζωές των ανθρώπων που εκμεταλλεύεται, σημαίνει τη θυσία τους στον βωμό του συνεχιζόμενου κέρδους σε συνθήκες είτε της πανδημίας COVID-19 είτε της κλιματικής κρίσης.

Για να επιστρέψουμε στο παλιότερο κείμενό μας, γράφαμε «Ο καπνός στις μητροπόλεις του αναπτυγμένου κόσμου είναι ένα από τα τελευταία σήματα συναγερμού που εκπέμπει η φύση. Αν δεν λάβουμε άμεσα μέτρα ο κόσμος μας δεν θα τελειώσει ούτε με κρότο ούτε με λυγμό, όπως προέβλεπε ο Τόμας Έλιοτ, αλλά με έναν ξερό βήχα». Αυτό που θα έπρεπε να συμπληρώσουμε είναι πως ο ξερός αυτός βήχας θα ακούγεται από τις μάζες της εργατικής τάξης στους δρόμους αυτών των μητροπόλεων, την ώρα που η εξουσιαστική τάξη θα παρακολουθεί από τα κλιματιζόμενα διαμερίσματα ουρανοξυστών με φόντο τον πορτοκαλί ουρανό.

Η καναδική επαρχία Κεμπέκ, που πλήττεται σκληρά από πυρκαγιές ιστορικών διαστάσεων, αναμένει με ανυπομονησία διεθνείς ενισχύσεις, καθώς οι καπνοί από τις περίπου 400 εστίες στον Καναδά πλήττουν τις ΗΠΑ, όπου κάπου 100 εκατομμύρια Αμερικανοί αναπνέουν αέρα εξαιρετικά κακής ποιότητας.

Πάνω από 20.000 πολίτες του Καναδά ήταν αναγκασμένοι χθες να παραμένουν μακριά από τα σπίτια τους σε όλη τη χώρα εξαιτίας των πυρκαγιών, οι μισοί και πλέον στο Κεμπέκ, όπου οι αρχές ετοιμάζονται να απομακρύνουν εσπευσμένα από τις εστίες τους επιπλέον 4.000 κατοίκους.

Οι εξελίξεις στον Καναδά αποτελούν «ακόμη μια ανησυχητική ένδειξη του τρόπου που η κλιματική κρίση πλήττει τις ζωές μας», δήλωσε χθες Τετάρτη η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, η Καρίν Ζαν-Πιερ.

Μετά τις καναδικές επαρχίες Αλμπέρτα (δυτικά) και Νέα Σκοτία (ανατολικά), είναι σειρά του Κεμπέκ να βιώσει πυρκαγιές έκτασης που «δεν είχε ξαναδεί ποτέ»: σχεδόν 140 φωτιές ήταν ενεργές χθες, ανάμεσά τους περίπου σαράντα που χαρακτηρίζονται εκτός ελέγχου, σύμφωνα με την Εταιρεία Προστασίας των Δασών από τις Πυρκαγιές (Société de protection des forêts contre le feu, SOPFEU). Και δεν αναμένεται να σημειωθούν βροχές πριν από το βράδυ της Δευτέρας.

«Με το προσωπικό που διαθέτουμε αυτή τη στιγμή μπορούμε να αντιμετωπίσουμε μετά βίας σχεδόν 40 πυρκαγιές ταυτόχρονα», τόνισε ο πρωθυπουργός της επαρχίας Φρανσουά Λεγκό. Κατά συνέπεια οι αρχές είναι αναγκασμένες να καθυστερούν τις προσπάθειες να ελεγχθούν κάποιες και να επικεντρώνονται «στις τοποθεσίες όπου η κατάσταση είναι επείγουσα», συνέχισε.

Οι αρχές του Κεμπέκ έχουν αναπτύξει εκατοντάδες ανθρώπους στο πεδίο. Με τη διεθνή βοήθεια, ιδίως τους περίπου εκατό πυροσβέστες από τη Γαλλία, που αναμένεται να φθάσουν στην επαρχία ως αύριο Παρασκευή, ελπίζουν να φθάσουν τους 1.200.

«Εκατοντάδες Αμερικανοί πυροσβέστες έχουν φθάσει στον Καναδά και άλλοι βρίσκονται στον δρόμο», τόνισε χθες βράδυ ο πρωθυπουργός του Καναδά Τζάστιν Τριντό, έπειτα από συνδιάλεξή του με τον Αμερικανό πρόεδρο Τζο Μπάιντεν.

Στο μεταξύ οι καπνοί από τις πυρκαγιές προκαλούν αποπνικτική ατμόσφαιρα στις βορειοανατολικές ΗΠΑ.

Στη Νέα Υόρκη, το άγαλμα της Ελευθερίας και οι ουρανοξύστες του Μανχάταν είχαν καλυφθεί από πορτοκαλί καταχνιά, ενώ μάσκες -απομεινάρια της πανδημίας του νέου κορονοϊού – ξανάκαναν την εμφάνισή τους στους δρόμους. Η ορατότητα έχει μειωθεί τόσο που η αμερικανική υπηρεσία πολιτικής αεροπορίας (FAA) επιβράδυνε την αεροπορική κίνηση κι έφθασε στο σημείο να καθηλώσει πτήσεις στο έδαφος.

Οι αμερικανικές αρχές εξάλλου κάλεσαν τους πολίτες η κατάσταση της υγείας να «πάρουν προφυλάξεις» με δεδομένη την ραγδαία επιδείνωση της ποιότητας του αέρα.

Τα έκτακτα προειδοποιητικά δελτία για την ποιότητα του αέρα εξαιτίας των πυρκαγιών στον Καναδά αφορούσαν χθες πάνω από 100 εκατομμύρια Αμερικανούς, διευκρίνισε στο Γαλλικό Πρακτορείο η υπηρεσία προστασίας του περιβάλλοντος (EPA).

Οι προειδοποιήσεις απευθύνονται στους κατοίκους του μεγαλύτερου μέρους των βορειοανατολικών ΗΠΑ, από το Σικάγο στον βορρά μέχρι την Ατλάντα στον νότο. Η ποιότητα του αέρα στη ζώνη αυτή «πλήττεται κυρίως από τις φωτιές στον Καναδά, ωστόσο άλλες ρυπαντικές εκπομπές τοπικά και οι μετεωρολογικές συνθήκες μπορεί επίσης να διαδραματίζουν ρόλο», διευκρίνισε η EPA.

Η γαλλόφωνη καναδική επαρχία καταμετρά από την αρχή της χρονιάς 443 πυρκαγιές, έναντι 200 κατά μέσον όρο την αντίστοιχη περίοδο των τελευταίων δέκα ετών.

Η κατάσταση χαρακτηρίζεται επίσης εξαιρετική από τις αρχές σε ό,τι αφορά την έκταση που έχει καεί ως αυτή την περίοδο της χρονιάς. Ο Καναδάς στο σύνολό του ζει χρονιά χωρίς προηγούμενο: 38 εκατομμύρια στρέμματα έχουν καεί, σύνολο πολύ υψηλότερο από τον μέσο όρο των τελευταίων δεκαετιών.

Ο Καναδάς, ο οποίος λόγω της γεωγραφικής θέσης του βιώνει αύξηση της θερμοκρασίας ταχύτερα από τον υπόλοιπο πλανήτη, έχει βρεθεί αντιμέτωπος τα τελευταία χρόνια με ακραία μετεωρολογικά φαινόμενα, την ένταση και τη συχνότητα των οποίων επαυξάνει η κλιματική αλλαγή.

www. infowar.gr